BLACK METAL PAGANOA

            Orain urte batzuk “Triarchy of Vasconia”-rekin gertatu bezala, musikaren bitartez mendeetan atzera egiteko parada eskaintzen digun lana ekarri digute hiru taldek. Oraingo honetan, baina, euskal arbasoez gain galiziarrenak ere gure artean ditugu, Omendark eta Nakkiga euskal taldeei Xerión gehitu baitzaie pagan black metal-a ardatz duen ordu bete pasatxoko Split CD bikain hau gauzatzeko. Oro har, aipatu aurrekaria baino gehiago murgiltzen da black metal-aren eremuan, folk ukituen presentzia azpimarragarria bada ere. Horrez gain, berriro ere talde bakoitzak bere lurreko berezko hizkuntzan idatzi ditu bere kantuak.

            XERION galiziarren “galician black folk metal”-ak hiru kantu uzten dizkigu hasteko. Lehen bakarkako proiektua zena talde bat izatera iritsi da. Taldeek berez izaten duten garapenarekin batera, bateria errealaren berrikuntza eskaintzen digu euren abesti sortak. Tresna honen soinua ordea, taldeari dagokion mailarengandik urrun gelditzen da, sarrera kantuan batik bat. Oro har, folk tresnek eta teklatu goraipagarriek apaintzen duten black metalak ekoizpen txukunago batek emango liokeen handitasuna galtzen du. Hori bai, aurrez erakutsita zigutena baino oldarkorrago eta helduagotzat jo daiteke euren musika. Azpimarragarriak inondik ere “O diaño das tebras”-en bibolin, teklatu eta ekaitz hotsez hornitutako intro-a; “Madrigal da lúa”-n somatzen den giro malenkoniatsua eta tristuraz beteriko “Baixo os agoiros da nocturna Luz Divina” akustiko instrumental ederra. Kontuak kontu, ekarpen handia galiziar hauena.

            Jarraian Barakaldoko OMENDARK taldekoak datozkigu. Egun taldea osaturik badute ere (gure informazio iturriak okerrak ez badira behintzat), lanaren parte diren sei kantak (horietatik hiru instrumentalak) grabatzean bi kide baino ez ziren. Musika estiloari dagokionez Xerión-en antzekoa dela esan daiteke, black metalari folk elementuak gehitzen baitizkiote. Hala ere, doinu oldartuagoak nabari zaizkie bizkaitarrei, bai ahotsagatik zein gitarren konposizioagatik. Soinuaren aldetik “Ipar Basoetan/Na Fraga do Norte” hau osatzen duten taldeen artean txukunena eurek dutela esan behar da, garbiena bai behintzat. Alor gitarristikoaren ulergarritasunean islatzen da hori batez ere, bateria programatuaren “arazoa” ere nahiko ongi gainditu arren, uneren batean artifizialtasuna sumatu egiten baita. Pasarte batzuei hobeto letorkiekeen bortizkeriaren falta testuinguru honetan kokatu beharko litzateke. Hala ere, abestiek duten atmosferarekin behintzat ez du hausturarik sortzen.

            “Jainkoen Oihartzuna”-rekin aurkezten zaizkigu, hasiera azkar baten ostean Berserk espainiarrak bezalako taldeak gogora ekar ditzakeen jarraipenarekin, gitarren bidez giro paganoa irudikatzeko erakusten duten gaitasunagatik hain zuzen, giro horretan ongi baino hobeto laguntzen duten teklatuez gain. Une azkarrak eta motelxeagoak tartekatzen iaioak direla ikus daiteke, beti ere ongi landuriko erregistro zorrotzaz lagundua. “Aetas Bellum Autrigonum” besteak beste egungo Euskal Herriko mendebalean bizi izan zen zeltiar herriaren gerra ingururantz hurbilduko gaituen instrumentala dugu, danborrek, adar eta guda hotsek sintetizadorearen doinuei eranstean gustura asko entzuteko moduko pieza egiten dutelarik.

            Diskoaren erdialdera iristearekin batera gorena ere jotzen dela esan liteke, “Izena duen guztia omen da” kantuarekin. Ia bederatzi minutura ailegatzen den pasarte honetan gitarra riff-en bitartez entzulea euskal izakien mundura murgiltzeko erraztasun txundigarriaz gain are gehiago barneratuko gaituzten natur hotsak azaltzen dira noizbehinka, amaiera aldera aberastasuna areagotu egiten duen txirularen melodiak ahaztu gabe. Euskal metal ilunaren bilduma distiratsuan gordetzeko kanta dudarik gabe. Giro berean baina doinu akustikoez eta txalapartaren sarrerarekin igarotzen da “Ipar Basoetan”, beste instrumental txalogarri bat.

            Kanta luze eta instrumentalen txandaketarekin amaitzeko, “Kixmiren heriotza” dugu entzungai lehendabizi. Omendark-en unerik azkarrenak bertan bizi ditzakegu, baita soinurik epikoenak ere. Ahotsak urrun xamar azaltzea da agian puntu beltz bakarra, erregistroak ez baitu inolako aitzakiarik aurkezten. Bizkaitarren lan borobila txirulek gidaturiko “Jentilen Egunsentia”-k ixten du, doinu goxo eta aldi berean tristeekin, berriz ere basoen hezetasunak eta gitarra akustikoek zein talderen aurrean aurkitzen garen gogora ekartzen digutelarik.

            Momentu lasai hori Amurrioko NAKKIGA taldearen sartzearekin batera amaitzen da. Bere estiloa “unholy txabakan metal” moduan definitzen duen bikotea “Naglimund” erasokorrarekin aurkezten zaigu. Etiketa horren atzean soinuaren tratamendu zikin eta gordina eta ahotsen erregistro usteldua (baina ez ustela edo antzua) gordetzen dira, Mortinatum euren herrikideen musikarengandik oso urruti geratzen ez den emaitza lortuz. Soinuan gardentasuna bakarrik onartzen dutenentzako konposizioak ez dira jarraian datozkigunak, horretan ez da zalantzarik. Soinu zerri horrek taldearen oldartzean lagundu egiten duela egia bada ere, momentu batzuetan euren musikaren atal ezberdinak jarraitzea zail egiten da. Baxua da zentzu horretan kaltetuena. Hala ere, gustu onez egindako alderdi asko badituzte eta guztiarekin lan elkarbanatu honen ezusteko pozgarriaren aurrean aurkitzen garela esan daiteke.

            Aipatu aurreneko kantuaren entzunaldi soilarekin argi geratzen da aurreko bi taldeen kontzeptutik urrun xamar gelditzen dela. Dena den, bide zikin eta aldi berean oldartuagoari helduz, pieza polita sinatzea lortu dute, aipatutakoari amaiera aldeko doinu garbi eta motelagoek, teklatuen azaltzearekin batera, ongi baino hobeto laguntzen baitiote.

            Arabarren bigarren abestia “Haritzaren Semeak (Arimen Guda)” dugu. Abiada bizian berriz ere, eta disko osoko riffik zuzen eta boteretsuenarekin. Bi taldekideen ahotsaren txandatzearekin bokalen alorra oraindik eta pertsonalagoa azaltzen zaigu, iluntasun eta gorrotozko giroa areagotuz. Ekoizpenaren minuturik odoltsuenak dira, inolako kalitate faltarik gabekoak.

            “Erio”-k ixten du lan elkarbanatu dotore hau. Doinu akustiko eta elektrikoek elkar besarkatzen dute pieza instrumental handi honetan, egunsentirik iragartzen ez duen ekaitzak giro goibela borobiltzen duen bitartean. Nork berak entzun, sentitu, gozatu eta pairatu beharrekoa.

            Esandakoak esanda, ez da gehitu beharreko askorik geratzen. Azala Igor Mugerza “Mugi” marrazkilariaren bilduma zabalari gehitu beharreko beste bat dugu, ederra hau ere. Tiraldia oso luzea izan ez bada ere, euren txikitasunean handiak diren hiru talde hauentzat haziz jarraitzeko lan aproposa da honenbestez, black metalaren jarraitzaile direnentzako eta garai eta ohitura zaharretan amets egiten dutenentzako gomendagarria.

Hibai Martinez (7,75/10)