Euren lehen lan luzeak zabaldu zuen bideari berriro ekinez, euskal eszena extremoak azkenaldian utzi digun lanik boteretsuenetako batekin itzuli zitzaizkigun iragan urtearen amaieran Suffering Down bilbotarrak. “Massive Genocide, Collective Suicide, Hurting Katharsis...” izenburupean, tituluarekin bat datozen hamaika kantu ilun bezain distiratsu sinatzen ditu bertan seikoteak. Zuzeneko emanaldi baten aurretik, Alfon gitarra-joleak gure galderei erantzun zien.

MCD bat ekoiztu ostean 2001ean “Misanthropic and Nihilist Dharma” zuen lehenengo diska luzea grabatu zenuten, eta orain gutxi “Massive Genocide, Collective Suicide, Hurting Katharsis...” kaleratu duzue. Emaitza ikusirik, gustura gelditu al zarete azkeneko lan honekin?

Bai. Egia esan, soinuarekin nahiko buruhauste izan ditugu, bateriarenarekin batez ere, hasieran soinua apur bat jaitsi egin genion, amaieran berriz zer edo zer igotzeko. Azkenean nahiko altu geratu dela dirudi, baina beno. Gitarren soinuaren maila finkatzeak ere denbora dezente lapurtu zigun. Guzti honen ostean, eta azken emaitzari erreparatuz gero, pozik geratu gara.

Aurreko diskak nahiko harrera txukuna izan zuen. Berdina esan al daiteke berriarekin ere?

Egia da “Misanthropic and Nihilist Dharma” ongi jasoa izan zela. Gogoan dut, esate baterako, alemaniar web orri batean irakurri genuen kritika. Inoiz entzun zuen lanik onenetakoa zela zioen, izugarria iruditu zitzaiola diskaren maila. Nahiko harriturik gelditu ginen. Bestela ere, balorazio txukun xamarrak irakurri izan ditugu, Alemaniaz gain, baita Herbehereak edota EEBB bezalako lekutatik ere.

Eta diska berriari dagokionez, goiz da oraindik ondorioak ateratzeko, baina tira, salmentak orain arte bide onetik doazela dirudi, eta hori seinale ona da.

Zuen aurreko grabaketekin gertatu bezala, auto-ekoizpen baten aurrean gaude, soinuaren kalitate txalogarriak - disketxe handidun talde askok eurentzat nahi luketena - bestelakorik pentsatzeko arrazoiak ematen badizkigu ere.

Zale askok ere hausnarketa berdina helarazi digute, jendea alde honetatik ere oso gustura gelditu da. Aurreko lanarekin alderatuz hobekuntza nabarmena sumatzen da egia esan. Lehen teklatuak pisu handiegia zuen agian, eta desoreka nahiko handia sortu zen. Orain ordea trinkoago nabari da dena.

Hala ere, egun daukazuen maila kontutan harturik, ez da oso erreza ulertzea disketxeen babesik ez edukitzea.

Beno, gu, horretan gehiegi pentsatu gabe, kantak konposatu eta grabatzeaz arduratu gara batik bat. Eta ezer ez zetorrela ikusirik, auto-ekoizpenaren bidea hartu dugu beste behin.

Dena den, aukerak bilatu izan ditugu. Patxik disketxeetara kopiak bidali izan ditu, baina arrakastarik gabe. Agian altuegi amestu izana izan da akatsetariko bat, baina egia esan, behin babesleak bilatzen jarrita... Nuclear Blast-ekin kontaktuak izatera iritsi ginen. Taldea interesgarria zela zioten, baina momentu hartan taldez saturaturik zeudela.

Beste arazo bat bertako egoera da, metal extremoari babesik ematen ez zaiola, alegia. Cerebral Effusion-ek adibidez, hemendik kanpo lortu du babesa, disketxe atzerritar batekin baitauka kontratua.. Goi Music-ek bestalde, bestelakorik iruditu daitekeen arren, Numen baino ez dauka mota honetako musika jorratzen duena.

Muga hauez gain, aurreko diskarekin, hainbat kontaktu pertsonalei esker, Herbeheretara eta Japoniara 300 ale inguru bidali genituen. EEBB-tan ere zer edo zer saldu zen.

Diskak alor musikalean eskaintzen duenean barneratuz, halakoetan ohikoa den bezala intro batekin egiten dugu topo, hondamendi kutsu handi xamarra duena; hurrengo kantaren hasiera ordea deigarria egiten da, ez baita ohikoagoa den abiadura zapaltzailearekin hasten, introarekin lotura ezin hobea lortuz. Hasieratik al zeneukaten pentsaturik hau?

Diozun bezala, aurreneko kantak intro-arekin bat egiten du, tarteko erritmoekin hasten delarik, progresiboki abiadura areagotuz. Bateratze hau ez geneukan aurreikusirik, baina honek sarreraren ondorengo kantak ez duela zertan abiada bizian hasi behar argi uzten du.

Lanaren erdialdera erritmoak lasaitze aldera egiten du, doinu melodikoagoak nabarmentzen direlarik, baina diskak kanta deigarririk badauka, hori “Ipar Haize Hotz Zuriak” da, hizkuntza dela eta. Nola sortu zen euskaraz kantu bat egiteko ideia?

Egia esan, ez zen asmo baten ondorio izan, egoera jakin batek sorturikoa baizik. Kontua da Josu –taldeko baxujolea izateaz gain letrak idazteaz arduratzen dena- olerkiak bilatzen ari zela Interneten, eta horrela egin zuen topo J.A. Artze-k idatzirikoarekin. Kantu nahiko epikoa gera zitekeela pentsatu  eta horixe egin zuen, aipaturiko abestiarentzako letra bezala hartu, alegia. Dena den, hasiera batean ez zen gure helburuetariko bat euskaraz abestutako kantu bat egitea.

Zuen gustu musikalei dagokienez, zaletasun berdinak al dituzue? Estilo berdinek eragiten zaituzte?

Bakoitzak geure gustu propioak ditugu. Patxik kaña du gustuko, brutal death-a, pagan eta black metala batez ere. Ivan eta Aston-ek heavy-a eta metal progresiboa dute gogokoago. Josuk ez du horren zaletasun jakinik, estilo zehatzik. Katatonia eta Opeth, adibidez, oso atsegin ditu. Rafa eskola zaharreko death metalaren eta thrash-aren jarraitzailea da. Eta neuri gehien gustatzen zaidana gotikoa da, baita brutal death-a eta black metala ere, azkeneko hau apur bat gutxiago.

Ikusten duzunez, nahiko zaletasun ezberdinak dauzkagu, eta horrek azal lezake taldeak berak, parametro batzuen artean mugitu arren, ez daukala horren musika estilo finkorik.

Kanten konposaketari dagokionez, zein da jarraitu ohi duzuen prozesua?

Beti bide bera jarraitzen ez badugu ere, kasu gehienetan teklatuak izaten dira lehenengo oinarria. Ondoren gitarrak sartzen ditugu, gainerakoa azkenerako utziz.

Abesteko erabiltzen duzuen hizkuntza ingelesa izanik, batzuek arazoak dauzkagu letrak ulertzeko. Zeren inguruan mintzatzen zarete?

Beno, lehentxeago esan dudan bezala, Josuk idazten ditu letrak. Gainera zuzenean ingelesez egiten du, eta horrek zerbait berezia ematen dio, ez baita berdina beste hizkuntza batetik itzultzea edo berak egiten duena egitea. Dena den, zeri buruz hitz egiten duten jakiteko, hoberena berari galdetzea zenuke, nik gutxi gora-behera azal badiezazuket ere, agian gero berarekin hitz eginda bestelakorik esango bailizuke.

(Lan kontuak zirela eta Josu ez zen kontzertua baino minutu batzuk lehenago arte azaldu, berarengana zuzentzerik izan ez genuelarik. Besteren batean argituko digute zalantza hau...)

Zuen aurreko lanari berriro helduz, Euskal Herriko mugak gainditzen lagundu zizuela esan beharra dago, kontzertuen artean deigarriena Portugalen urtero ospatzen den “Barroselas Metal Fest”-ekoa izanik. Zer nolako esperientziak bizi izan dituzue?

Barroselas-ekoa nahiko arraroa izan zen. Vigo-n daukagun Dani izeneko lagun batek zerbait komentatu zigun, bertan jotzeko aukera izan genezakeela esanez. Hala izan zen, eta bertara iritsi ginenean jaialdiaren antolakuntza bikaina zela ikusi genuen. Baina hala ere, ikusle kopurua tamalgarria izan zen. Eta ez bakarrik gure kontzertuan, arratsaldean jo genuenez azalpen erraza izan bailezake kasu honetan. Gau partean eskaini zirenetan ere panorama berdina zen.

Egin izan ditugun gainerako kontzertuetan, aldiz, Vigo edo Zaragozan esaterako, erantzun oso ona jaso izan dugu. Jende dezente biltzea lortu dugu, eta gainera gero ikusleek kamisetak edota diskak erosi izan dituzte, taldea gustuko izan dutenaren seinale. Oso pozik bueltatu gara halakoetatik.

Eta diska berriarekin ze itxaropen dituzue? Europa mailan jotzeko aukerarik ikusten al duzue? Zentzu horretan mailak ez luke oztopo bat izan behar...

Europa mailan jotzea nahiko zail dago gurea bezalako talde batentzat, izan ditzakegun banatzaileak hortik zehar dauzkagun lagunak baitira. Gogorra egiten da dena den, izugarrizko mailarik ez duten beste talde batzuek disketxeren batekin kontratua lortu eta Europan zehar kontzertuak eskaintzeko aukera dutela ikustea.

Horrez gain, kontzertuak emanaldia baino egun gutxi batzuk lehenago baieztatu ohi zaizkigunez, epe luzerako helbururik ez daukagu.

Zer moduz ikusten duzu euskal eszena extremoa?

Euskal Herrian talde gutxi batzuk ikusten ditut metal mota hau egiten dutena gure kasuaz gain: Numen, Cerebral Effusion eta Impure datozkit orain burura, baita Calb O’Roth ere, baina beno, azken hauena ez da oso extremoa, progresiboa lantzen dutela esan daiteke. Odd Heathenish eta eurekin batera kontzertu asko egiten dituzten Zuldar, Conflict Noise,... baina hauek ere ez dira bete-betekoak. Aiumeen Basoa ere aipa liteke, azkenaldian arrastoa galdua badiot ere.

Azken finean, zaletasuna egon badago, baina beti talde berdinak gaudenaren sentsazioa daukat.

Beste galderarik ez dugu, zaleei mezuren bat bidali nahi badiezu orain duzu aukera.

Zaletuentzako esker onak baino ezin ditugu eduki, oso ongi ari dira portatzen, ia kontzertu guztietara etorriz. Bilbo eta Ermuako jendeaz ari naiz batez ere. Eurengatik ez balitz aurrera jarraitzeak ia ez luke zentzurik izango.
 

Hibai Martinez (04/08/27)